หน่วยวิจัยนวัตกรรมบรรจุภัณฑ์และอาหาร /

หน่วยวิจัยนวัตกรรมบรรจุภัณฑ์และอาหาร

ความเป็นมา

        งานวิจัยด้านนวัตกรรมบรรจุภัณฑ์และอาหารในกลุ่มนักวิจัยที่ทำงานด้านนี้ในหลายประเทศ ได้รับความสนใจอย่างต่อเนื่องในการมุ่งพัฒนานวัตกรรมบรรจุภัณฑ์และอาหารรูปแบบใหม่มาสู่สังคมมนุษย์ โดยมีความมุ่งหวังให้ได้บรรจุภัณฑ์ที่มีลักษณะแบบยั่งยืน(sustainable packaging) และเทคโนโลยีทางด้านวิศวกรรมอาหารที่ดีขึ้นเพื่อให้การใช้ทรัพยากรธรรมชาติเป็นไปอย่างมีคุณค่าสูงสุดในกระบวนการพัฒนาเป็นบรรจุภัณฑ์และอาหาร ในขณะที่มีกระบวนผลิตที่ทั้งเป็นต่อมนุษย์ และสิ่งแวดล้อมการเปลี่ยนแปลงแนวทางงานวิจัยและพัฒนาด้านนวัตกรรมบรรจุภัณฑ์ และอาหารในทศวรรษนี้เป็นผลสืบเนื่องมาจากความก้าวหน้าของงานวิจัยด้านวัสดุศาสตร์สำหรับงานบรรจุภัณฑ์และอาหารงานวิจัยด้าน เทคโนโลยีอนุภาคขนาดเล็กกว่าจุลภาคงานวิจัยด้านงานคำนวณทางพลศาสตร์ของไหลและของแข็ง งานวิจัยด้านซอฟท์แวร์งานคำนวณทางวิศวกรรมและสมรรถนะที่สูงมาก ของระบบคอมพิวเตอร์ในปัจจุบัน การประยุกต์องค์ความรู้ใหม่ทางวิทยาศาสตร์ และวิศวกรรมศาสตร์ที่เกี่ยวข้องจึงเปิดมุมมองใหม่ให้กับงานวิจัยและพัฒนาให้ได้มาซึ่งเทคโนโลยี หรือนวัตกรรมสำหรับเอาชนะอุปสรรคงานวิจัยและพัฒนาด้านบรรจุภัณฑ์และอาหารที่ภาคอุตสาหกรรมอาหาร ยังคงใช้เทคโนโลยีการผลิตแบบเดิมด้วยข้อจำกัดทางเทคนิค  เช่น  วัสดุบรรจุภัณฑ์ที่ใช้สัมผัสอาหารที่มีหน้าที่พิเศษ ยังเป็นประเภทที่ต้องใช้วัสดุในปริมาณมากงานออกแบบกระบวนการผลิตระบบบรรจุภัณฑ์ยังเป็นการออกแบบทางวิศวกรรมที่อิงข้อมูลการทดลองสูงมาก งานวิศวกรรมด้านเครื่องมือและกระบวนการแปรรูปอาหารยังคงเป็นแบบดั้งเดิม และมักมีความซับซ้อนเป็นต้นดังนั้นทำให้เทคโนโลยีจำนวนมากที่ใช้ในภาคอุตสาหกรรมนี้ยังจัดอยู่ในกลุ่มที่ต้องใช้เวลาและทรัพยากรโดยเฉพาะพลังงานค่อนข้างสูงมาก

        งานวิจัยด้านนวัตกรรมบรรจุภัณฑ์ และอาหารของหน่วยวิจัยนี้จึงมีเป้าหมายที่การสร้างรากฐานขององค์ความรู้เฉพาะทางด้านนี้ เพื่อให้มีความสามารถในการสร้างนวัตกรรมใหม่ได้ทันกับเวลา และมีส่วนในการนำเสนอการประยุกต์ใช้นวัตกรรมใหม่ให้กับภาคอุตสาหกรรม โดยในเฟสแรกของการจัดตั้งหน่วยวิจัยนี้ ได้กำหนดแนวทางงานวิจัยในสามด้านหลัก คืองานวิจัยและพัฒนาวัสดุบรรจุภัณฑ์ให้มีคุณสมบัติทางเคมีกายภาพ ที่ตอบสนองกับการทำหน้าที่ของบรรจุภัณฑ์ชนิดนั้นๆโดยลดปริมาณการใช้ทั้งชนิด และปริมาณของวัสดุที่มีการใช้กันอยู่ในปัจจุบันและรวมถึงการนำวัสดุชีวภาพเข้ามาพัฒนาเป็นวัสดุชนิดใหม่ งานวิจัย และพัฒนาระบบบรรจุภัณฑ์อันชาญฉลาด (intelligent and active packaging system)และงานวิจัยคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าในงานวิศวกรรมอาหารและบรรจุภัณฑ์

        ดังนั้นเพื่อให้คณะนักวิจัยของมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี ได้มีบทบาทร่วมที่สำคัญในการเป็นคณะนักวิจัยกลุ่มแรกๆ ที่เป็นผู้ร่วมกำหนดทิศทางการเปลี่ยนแปลงให้กับภาคอุตสาหกรรมงานวิจัยที่กล่าวมาแล้วข้างต้น และเพิ่มโอกาสในการสร้างความร่วมมือกับคณะนักวิจัยจากหลายสถาบัน และหลายวิชาชีพที่กำลังดำเนินงานวิจัยด้านนวัตกรรมบรรจุภัณฑ์และอาหาร ซึ่งวิถีทางหนึ่งในการทำงานวิจัย และพัฒนาด้านนี้ให้สามารถสร้างสรรค์ผลงานให้เป็นที่ยอมรับในสังคมโลกคือ การรวมกลุ่มนักวิจัยเพื่อร่วมกันพัฒนาไปอย่างมีเป้าหมายเดียวกัน โดยยังดำรงไว้ซึ่งการเอาชนะปริศนาของงานวิจัยบนฐานความรู้ของนักวิจัยแต่ละท่าน  และเพื่อให้กิจกรรมวิจัยดำเนินไปได้เป็นผลสำเร็จได้รวดเร็วขึ้น จึงมีความจำเป็นที่จะต้องสร้างหน่วยวิจัยเฉพาะทางนี้ให้เป็นแหล่งรวมองค์ความรู้ และเป็นหน่วยวิจัยเฉพาะทางที่มีศักยภาพในการประดิษฐ์ และสร้างเครื่องมือหรืออุปกรณ์เฉพาะทางสำหรับงานวิจัยด้านนี้ และเกิดการแบ่งปันทรัพยากรวิจัยภายในเครือข่ายเพื่อให้การดำเนินกิจกรรมวิจัยมีประสิทธิภาพสูงสุด

 

วัตถุประสงค์

  • เพื่อสร้างความเข้มแข็งให้กับการดำเนินงานวิจัยและพัฒนานวัตกรรมบรรจุภัณฑ์
  • เพื่อสร้างหน่วยวิจัยให้เป็นผู้นำของแหล่งรวมทั้งองค์ความรู้และเทคโนโลยีเฉพาะทาง

  • เพื่อให้บริการวิชาการแก่สาธารณชน

     

แนวคิค

        ศูนย์นวัตกรรมเทคโนโลยีหลังการเก็บเกี่ยว มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี ได้มุ่งเน้นการวิจัยและสร้างองค์ความรู้ใหม่ ด้านพืชศาสตร์เพื่อแก้ปัญหาที่เกิดขั้นในขั้นตอนของการเก็บเกี่ยวและหลังการ เก็บเกี่ยว ด้านเครื่องจักรกลเกษตรและอาหารที่เกี่ยวข้องกับกระบวนเก็บเกี่ยว การแปรรูปผลผลิตภัณฑ์เกษตรและอาหาร การออกแบบระบบการจัดเก็บรักษาผลผลิตทางการเกษตรและอาหาร การจัดการและการหาพลังงานทดแทนเพื่อนำมาใช้ในกระบวนการเก็บเกี่ยว  แปรรูปและเก็บรักษาผลผลิตเกษตร ด้านแปรรูปผลผลิตทางการเกษตรเป็นอาหาร ด้านเทคโนโลยีการแปรรูปอาหาร  การยืดอายุการเก็บรักษา ผัก ผลไม้  และผลิตภัณฑ์อาหารสด

 

โครงการวิจัยที่เกี่ยวข้อง

  • การพัฒนาโปรแกรมคอมพิวเตอร์เพื่อใช้ในการออกแบบ modified atmosphere packaging สำหรับผักสดและผักสดแปรรูป
  • การพัฒนากรรมวิธีการผลิตวัสดุกันกระแทกย่อยสลายได้ในธรรมชาติจากแป้งมันสำปะหลัง
  • การศึกษาคุณสมบัติทางกายภาพของ nanocomposite film ที่ทำจากพลาสติกชีวภาพ
  • การจำลองพฤติกรรมการไหลของแป้งในเครื่องเอ็กซ์ทรูดเดอร์ด้วยโปรแกรมคำนวณทางพลศาสตร์ของไหล
  • การออกแบบเครื่องอัดเม็ดปุ๋ยอินทรีย์ขนาดเล็ก
  • การพัฒนาเครื่องอัดเม็ดปุ๋ยอินทรีย์ขนาดเล็ก
  • Effective Composition-based Models of Thermo-physical Property Prediction of Frozen Food
  • Predictive model of frozen food quality and safety based on food composition: Temperature-dependent frozen water fraction prediction
  • Infusion Process Development of Green Tea Flavored Jasmine Rice

 

ความเชื่อมโยงของหน่วยวิจัย หรือห้องปฏิบัติการวิจัยกับบัณฑิตศึกษาในสาขาวิชาที่เกี่ยวข้อง

        หน่วยวิจัยนวัตกรรรมบรรจุภัณฑ์นี้มีภารกิจหลักในการดำเนินงานวิจัย ไปพร้อมๆกันกับการสร้างนักศึกษาบัณฑิตศึกษาในหลายสาขาวิชาที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ สาขาวิชาวิศวกรรมเกษตรและอาหาร  สาขาเทคโนโลยีอาหาร ภาควิชาเทคโนโลยีการบรรจุ ภาควิชาวิศวกรรมอาหาร ภาควิชาวิทยาศาสตร์อาหาร เป็นต้น

 

ความสัมพันธ์ทางวิชาการกับภาคผลิตและบริการ หรือสถาบันวิชาการอื่น ๆ ทั้งระดับชาติและนานาชาติ

       หน่วยวิจัยนวัตกรรรมบรรจุภัณฑ์นี้มีแผนในการสร้างเครือข่ายนักวิจัยในทุกภาคส่วน ทั้งในรูปของการรับดำเนินกิจกรรมวิจัย ให้กับหน่วนงานนั้นๆตามที่ได้รับเงินสนับสนุน หรือในรูปการวิจัยร่วมกันกับ เช่น  สถาบันส่งเสริมวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีผ่านหลายโครงการหรือหน่วยงาน (ITAP และ MTEC) สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ สำนักงานคณะกรรมการอุดมศึกษา ศูนย์การบรรจุหีบห่อไทย และสมาคมบรรจุภัณฑ์ไทย เป็นต้น